De behoefte aan verandering is groter dan ooit. Veel maatschappelijke processen zijn vastgelopen. Er is een sfeer ontstaan van onrust en onzekerheid. Veel mensen voelen zich niet gezien in hun verlangen naar een betere wereld. In dit artikel wordt een van de systemen onderzocht, om te zien hoe het anders kan.
Een verschuiving
In de loop van de tijd is een piramidale structuur ontstaan waarin geld zich concentreert aan de top. Een klein deel van de wereld bezit het grootste deel van het vermogen.
Hoe komt het dat het geldsysteem zich zo heeft ontwikkeld?
Wie zitten hier achter en zijn verantwoordelijk voor de enorme scheefgroei in rijk en arm?
Ad Broere (1948) onderzocht in zijn eerdere boeken de werking van het financiële stelsel en de gevolgen daarvan voor mens en maatschappij. Titels als Een menselijke economie, Ending the Global Casino, Geld komt uit het niets en Geld in de bijrol brachten een breed publiek in aanraking met de vraag hoe economie weer dienstbaar kan worden aan het leven.
In de afgelopen jaren is zijn blik verschoven. De nadruk ligt meer op de mens zelf: op bewustzijn, verantwoordelijkheid en de vraag waar verandering begint.
Wat zichtbaar wordt, is dat er geen kantelpunt is geweest waarop het misging in het geldsysteem. Vanaf het begin waren beide mogelijkheden aanwezig: een systeem dat het leven draagt, en een systeem dat tegenstellingen versterkt.
Dat het laatste zich heeft ontwikkeld, ligt niet bij enkele personen en evenmin bij een macht buiten ons. Het is een uitkomst waarin menselijke zwakheden sterker naar voren zijn gekomen dan de sterke eigenschappen.
Diezelfde mens staat ook aan de basis van verandering. Wat is ontstaan door menselijk handelen, kan ook door mensen anders vorm krijgen.
Systemen en menselijk handelen
Systemen worden niet door enkelen gecreëerd, maar door mensen in het algemeen.
In systemen wordt zichtbaar waar behoefte aan is: zekerheid, duidelijkheid, ordening, regels. Vanuit die behoefte zijn ook de financiële instituties ontstaan.
In dezelfde beweging ontstond ruimte voor andere eigenschappen: verrijking, eigenbelang, concentratie van vermogen en machtsstreven. Beide lagen zijn aanwezig.
Het systeem trekt mensen aan die daarin passen. Er zijn bankiers geweest die zich inzetten voor de gemeenschap, en bankiers die zich lieten leiden door eigenbelang en macht. En voor personen die zichzelf de rol van god hebben aangemeten vanwege de macht en invloed die geld hen heeft gegeven.
Het gaat daarom niet om personen. Mensen maken gebruik van wat het systeem mogelijk maakt.
Systemen weerspiegelen menselijk handelen.
Wat door mensen tot stand komt, kan ook door mensen worden bijgestuurd. In die beweging kan ruimte ontstaan waarin zelfzuchtige doelen minder bepalend worden.
Afhankelijkheid en verantwoordelijkheid
Door de oorzaak van hoe systemen werken buiten onszelf te leggen, plaatsen we ons in een afhankelijke positie. Tegelijk worden we slachtoffer van degenen die de negatieve mogelijkheden van het systeem benutten.
Als verandering gewenst is, vraagt dat om een andere positie. Uit de afhankelijkheid stappen en zelf verantwoordelijkheid nemen voor hoe het leven wordt ingericht.
Dat is een opgave die zich in deze tijd duidelijk aandient.
Slot
Systemen weerspiegelen menselijk handelen en bewustzijn.
Door de oorzaak van scheefgroei buiten onszelf te leggen, blijven afhankelijkheid en slachtofferschap bestaan. Daardoor blijft in stand wat zichtbaar is geworden.
De beweging die nodig is voor verandering ligt bij onszelf.
De twee nieuwe boeken van Ad Broere laten het proces zien waar hij zelf doorheen gaat. Tussen leven en leugen en De Weg naar Vrijheid tonen de beweging naar binnen.
Om in onafhankelijkheid en in kracht in de wereld te komen staan.
Dat is wat een mens kan brengen.
Ad Broere
De boeken van Ad Broere zijn verkrijgbaar via de online winkel.
