Het foute verdrag van Lissabon

Er gebeurt zoveel in de wereld dat we geneigd zijn om belangrijke zaken die zich meer dan vijf jaar geleden hebben afgespeeld te vergeten. Ook omdat de ‘his masters voice’ media er geen aandacht (meer) aan besteden.
In 2005 werd de grondwet voor de EU verworpen door de Fransen, Ieren en Nederlanders. Dat zal schrikken zijn geweest voor de EU bazen, want het failliet van hun ‘wij weten wat goed voor jullie is’ project dreigde. Verdere volksraadplegingen in de EU landen over die grondwet werden geschrapt en de grondwet ging van tafel.

Van tafel? Niet echt, het verdween uit beeld maar op de achtergrond werd er gewerkt aan een oplossing. De Brusselse tekentafel produceerde het Verdrag van Lissabon, dat op 13 december 2007 werd getekend door de regeringsleiders van de EU landen en in 2008 werd geratificeerd door de parlementen van de EU landen na veel koehandel en handjeklap tussen de betrokken landen, zo van ‘als wij ….land tekenen, dan willen wij …. concessies’. Het volk werd er verder buiten gehouden, want die begreep toch niets van het heilzame werk dat in Brussel ter hunner behoeve wordt verricht.

Manuela Dhane (Universiteit van Amsterdam) schreef in 2011 een uitstekend opiniestuk over het verdrag van Lissabon, waarin ze korte metten maakte met een aantal foute claims met betrekking tot dit verdrag.

Een fragment uit dit opiniestuk:

“Het Verdrag van Lissabon is geen gewoon verdrag dat is gesloten tussen staten. Het Verdrag van Lissabon is een nieuwe grondwet die boven de Nederlandse grondwet staat. “Het Verdrag van Lissabon is niet democratisch tot stand gekomen; het is de Europese Grondwet in een nieuw jasje.”
Juridisch gezien is het Verdrag van Lissabon nagenoeg een exacte kopie van de in 2005 (door 62 procent van de Nederlanders, 55 procent van de Fransen en 53 procent van de Ieren verworpen Europese Grondwet.) Van de 448 artikelen van de Europese Grondwet zijn slechts 6 artikelen niet in het EU of EU-Werkingsverdrag opgenomen. De belangrijkste verschillen tussen de Europese Grondwet en het Verdrag van Lissabon moeten gezocht worden in de vorm, de ‘constitutionele’ terminologie, de symbolen van de Unie (vlag en volkslied) en de voorrang van het Unierecht. Deze verschillen betreffen slechts bijzaken. De hoofdzaak, de inhoud van het Verdrag van Lissabon is door deze verschillen niet wezenlijk veranderd.
Regeringsleiders en politici presenteerden de ‘gedeconstitutionaliseerde’ tekst van het Verdrag van Lissabon als een compleet vernieuwde tekst, die wezenlijk zou verschillen van de ‘constitutionele’ tekst van de Europese Grondwet. Dit trucje moest voorkomen dat het Verdrag van Lissabon via een referendum aan de bevolking van de betrokken lidstaten nogmaals van tafel zou worden geveegd. Of dit trucje legitiem is of niet, is een politieke kwestie.”