Money and Speed

De tovenaarsleerling van Goethe: Het verhaal begint met de oude tovenaar die
zijn werkplaats verlaat. Hij laat zijn leerling achter met corvee, vervelende
dagelijkse schoonmaakklusjes.

De leerling wordt al gauw moe van het telkens water halen, en betovert
daarom een bezemsteel om het werk voor hem te doen. De leerling is echter nog
niet voldoende volleerd en kan de bezemsteel niet in bedwang houden. Al gauw
ligt de vloer helemaal onder het water. De leerling realiseert zich dat hij de
bezem niet kan stoppen, omdat hij de toverspreuk daarvoor niet kent. Wanhopig
splijt de leerling de bezem in twee delen met een bijl, maar elk van de stukken
pakt weer een emmer en gaat door met water halen, vlugger nog dan eerst. Als
alles verloren lijkt te gaan in een enorme vloedgolf, komt de oude tovenaar
terug. Hij breekt de betovering en alles komt weer goed.

Aan dit verhaal moest ik denken toen ik het Tegenlicht programma van de
VPRO: Money and Speed: Inside the Black
Box
zag. Evenals in het verhaal van Goethe heeft de mens een black box
ontwikkeld, die het gewone bevattingsvermogen te boven gaat. Volgens de experts
die in het programma aan het woord kwamen, wordt de black box gevoed met
algoritmen, die ervoor zorgen dat de computer in nanoseconden koop en
verkoopbeslissingen neemt volgens bepaalde patronen. Omdat het om enorme
transacties gaat hebben deze beslissingen winsten en verliezen van miljarden in
onderdelen van een seconde tot gevolg. En de patronen op basis waarvan de
computer beslissingen neemt worden door het programma zelf gewijzigd. Hierdoor
gaat het in een richting die niet meer voorspelbaar laat staan controleerbaar
is. Wie een zwarte doos heeft die sneller is dan de anderen heeft eerder
informatie en kan daardoor meer verdienen. Het is voorspelbaar dat de grote hedgefunds
zich op deze markt bewegen en de beschikking hebben over de state of the art
apparatuur. Investering in zo’n systeem kost al gauw 300 tot 400 miljoen dollar
en dat heeft een gewone belegger niet in zijn achterzak. Het is dus voor de
hand liggend, dat deze grote jongens met de buit aan de haal gaan. Opvallend
was, dat geen van de experts nog zelf investeert in aandelen. Ook sprak een van
de specialisten over het digitaliseren van de werkelijkheid, waardoor wij in
ons menselijke bewustzijn een compleet andere tijd beleving hebben dan ‘de tijd
beleving’ van de computer.

In mijn boeken Een Menselijke Economie en Ending the Global Casino? maak ik
duidelijk dat het financiële systeem de echte economie volkomen domineert. De
specialisten houden een ineenstorting van de financiële markten ( Dow Jones,
Nasdaq, AEX etc) veroorzaakt door de black boxes zeer wel voor mogelijk. Als dat
gebeurt dan slepen de financiële markten de echte economie (daar waar u en ik
ons geld verdienen) mee in de ondergang. In het sprookje van Goethe komt de
oude tovenaar terug om het onheil af te wenden. Ik ben bang dat er in deze tijd
geen tovenaar ingrijpt op het moment dat het mis gaat. De specialisten
verklaarden dat het griezelige van de situatie is, dat de computers
ongecontroleerd hun gang gaan en dat het eigenlijk verbazingwekkend is dat het
nog niet is misgegaan.

De les die hierin ligt besloten is dezelfde als die van Goethe meer dan
tweehonderd jaar geleden. Blijf met je handen af van zaken die het menselijke
bevattingsvermogen te boven gaan. Ik hoop zeer dat de informatie die de
onvolprezen VPRO heeft gegeven door middel van dit programma ertoe gaat
bijdragen dat mensen massaal dit Global Casino de rug toe keren en kiezen voor
de menselijke oplossing. Laat de dollars en de euro’s en al die valuta die in
miljarden per seconde door de black boxes van de hedgefunds stromen aan de
lieden die zonder een vinger uit te steken elke seconde miljarden toevoegen aan
hun onmetelijke vermogen. Geld heeft geen waarde in zichzelf! Laten we daarom
kiezen voor oplossingen waarbij geld wordt teruggebracht tot zijn
oorspronkelijke functie, dat van ruilmiddel. Het geld dat door de black boxes
gaat is Mickey Mouse geld, niet de munt die wij gaan gebruiken om de menselijke
maat in de economie te herstellen

 

Hoe lucratief zijn de zwarte dozen
voor de hedgefunds?

Een
indicatie:

Het leek
erop dat John Paulson tijdens de kredietcrisis zijn echte slag had geslagen. De
Amerikaanse hedgefondmanager verdiende in 2007 $ 4 mrd door te speculeren op
een waardedaling van vooral kredietderivaten.

Het afgelopen
jaar heeft hij zijn huzarenstukje van indertijd verbeterd. In anticipatie op
een waardestijging van aandelen van banken, kochten de fondsen van Paulson
massaal aandelen van onder andere Citi. Alleen dat belang van Citi is in 2010 $
1 mrd meer waard geworden. De totale verdiensten voor Paulson bedroegen $ 5
mrd.

Het is de
macht van het grote geld. Met prestatie- en beheersvergoeding sleepte Paulson
persoonlijk ongeveer $ 1 mrd binnen. En dat ondanks het feit dat het
belangrijkste fonds ($ 35 mrd) met een rendement van 15% achterblijft bij de
stijging van de S&P500 (17%).

Andere
tophedgefondsbeheerders bleven nauwelijks achter. David Tepper, de oprichter
van Appaloosa Management David Tepper sleepte het afgelopen jaar tussen $ 2 mrd
en $ 3 mrd binnen. Eenzelfde bedrag werd volgens berichtgeving in de Wall
Street Journal verdiend door Ray Dalio van Bridgewater Associates.

Vergelijk
dat met de ‘arme’ bankiers van Goldman Sachs. De 36.000 werknemers van de bank
verdeelden in 2010 $ 8,3 mrd, $ 230.000 per persoon. Maar dat vertelt niet het
hele verhaal. Naar verluidt krijgt 20% van de bankiers 80% van de bonuspool.
Dat komt neer op bijna $ 1 mln voor de topverdieners. Dat is nog steeds geen
promille van de topverdieners in de wereld van hedgefondsen.

Copyright
(c) 2011 Het Financieele Dagblad

Commentaar:

De bovengenoemde feiten maken duidelijk waar het echte grote geld wordt ‘verdiend’.